5 pytań, które warto zadać przed założeniem lokaty
Lokata bankowa pozwala ulokować środki na określony czas i otrzymywać od nich odsetki zgodnie z warunkami umowy. Ocena lokaty obejmuje jednak więcej niż samą wysokość oprocentowania.
Lokata – czy warto?
Pierwsze pytanie dotyczy takiej kwestii jak lokata czy warto ją w ogóle założyć – w odniesieniu do konkretnej sytuacji. Decyzja o tym zależy od indywidualnej sytuacji finansowej, w tym od tego, na jak długo możliwe jest pozostawienie środków bez wykorzystania oraz jakie zasady obowiązują przy wybranej lokacie.
Lokata zakłada przechowywanie środków przez z góry ustalony okres. Może on wynosić na przykład kilka miesięcy lub rok. W tym czasie pieniądze są objęte warunkami określonymi w umowie. Przed zawarciem lokaty istotne jest ustalenie, czy dana kwota nie będzie potrzebna na bieżące wydatki.
Znaczenie ma również oprocentowanie – to, czy jest ono stałe czy zmienne, oraz czy podana wartość dotyczy skali roku. Sama wysokość oprocentowania nie określa jednak jeszcze całkowitej kwoty odsetek. Wpływa na nią także wysokość kapitału oraz okres trwania lokaty.
Co z lokatą po terminie?
Po zakończeniu lokaty środki mogą zostać przekazane na wskazany rachunek albo lokata może zostać automatycznie odnowiona, w zależności od zasad produktu.
Jednym z rozwiązań są lokaty odnawialne, które po zakończeniu ustalonego czasu zostają automatycznie przedłużone na kolejny okres. Przy każdym odnowieniu mogą obowiązywać nowe warunki – w tym inne oprocentowanie – dlatego zasady obowiązujące po zakończeniu pierwszego okresu mogą różnić się od warunków początkowych.
Alternatywą dla lokaty odnawialnej jest lokata terminowa. Po zakończeniu okresu umownego środki wraz z odsetkami są rozliczane zgodnie z ustalonymi warunkami – bez automatycznego przedłużenia lokaty na kolejny okres.
Czy można wcześniej wypłacić środki?
Możliwość wcześniejszego wycofania środków oraz związane z tym konsekwencje zależą od warunków konkretnej lokaty. Lokata jest, co do zasady, zawierana na określony czas, dlatego wcześniejsze zakończenie umowy może wiązać się z konsekwencjami – takimi jak utrata części lub całości naliczonych odsetek. Szczegółowe zasady powinny być wskazane w dokumentacji wydawanej przez bank.
Przykład: klient zakłada lokatę na 12 miesięcy, a po 6 miesiącach pojawia się nieprzewidziany wydatek. Wypłata środków przed terminem oznacza rozliczenie lokaty według zasad przewidzianych dla wcześniejszego zakończenia. W efekcie zwrócony zostaje wpłacony kapitał, natomiast odsetki, które zostałyby naliczone przy dotrzymaniu całego okresu, nie zostają wypłacone.
Jak naliczane są odsetki?
Przy analizowaniu lokaty znaczenie ma nie tylko oprocentowanie, ale także sposób rozliczenia wypracowanych odsetek. W przypadku lokaty terminowej nieodnawialnej odsetki są zazwyczaj naliczane przez cały ustalony okres i rozliczane po jego zakończeniu.
Inaczej wygląda sytuacja przy lokacie odnawialnej. Po zakończeniu pierwszego okresu środki mogą zostać automatycznie przeniesione na kolejny okres, a zasady dotyczące odsetek zależą od warunków odnowienia. Mogą one zostać wypłacone na rachunek albo doliczone do kapitału, który zostanie objęty kolejną lokatą. Dokładny sposób rozliczenia zależy jednak od warunków konkretnego produktu, dlatego informacje na ten temat znajdują się w umowie lub tabeli oprocentowania.
Od odsetek może zostać pobrany podatek od dochodów kapitałowych, potocznie nazywany podatkiem Belki. Jego stawka wynosi 19%. Oznacza to, że wypracowane odsetki są pomniejszane o należny podatek, dlatego ostatecznie otrzymana kwota może być niższa od wartości odsetek naliczonych przed opodatkowaniem. W przypadku lokaty podatek jest co do zasady, pobierany przez bank, więc nie ma potrzeby samodzielnego obliczania i przekazywania tej kwoty do urzędu skarbowego.
Jakie są limity i wymagania?
Warunki założenia lokaty obejmują również limity kwotowe. Bank może na przykład określić minimalną lub maksymalną kwotę, którą można przeznaczyć na lokatę. Przy większej sumie środków możliwe jest podzielenie jej między kilka lokat.
W zależności od banku lokatę można założyć przez bankowość internetową, aplikację mobilną albo w placówce. Poszczególne kanały mogą mieć własne zasady i wymagania. Znaczenie ma więc nie tylko oprocentowanie lokaty, ale także to, kto może z niej skorzystać, jaka jest wymagana kwota oraz w jaki sposób można zawrzeć umowę.
Artykuł sponsorowany
Jestem Oliwia Fornalska. Dziennikarstwo to dla mnie przede wszystkim możliwość odkrywania świata i dzielenia się tym z innymi. Każda historia, którą opowiadam, to szansa na coś wyjątkowego.